Pewnie każdy nieraz zastanawiał się, co znaczą symbole na różnych opakowaniach – kartonach po sprzęcie elektrycznym, butelkach po napojach czy bateriach. Nie znalazły się tam przecież przypadkiem i muszą mieć swój sens.

Znaki umieszczane na opakowaniach – co dokładnie oznaczają?

1. Symbol recyklingu

znak recyklingu

To, że trzy strzałki ułożone w trójkąt, pokazujące kierunek ruchu wskazówek zegara, oznaczają recykling, wiadomo niemal każdemu. Co ciekawe, kształtu tego znaku, ani obowiązku jego pojawiania się na opakowaniach nie reguluje żadna międzynarodowa umowa. Taki symbol po prostu się przyjął i stosowany jest przez producentów, na których obowiązek znakowania opakowania nałożyło państwo.

2. Możliwość ponownego wykorzystania opakowania

znak ponownego wykorzystania opakowania

W Polsce obowiązuje ustawa uchwalona przez Ministra Środowiska, która obliguje producentów do oznaczania opakowań, by ułatwić w ten sposób proces recyklingu i odzysku. Rozporządzenie weszło w życie wraz z początkiem roku 2015. Wprowadziło dwa podstawowe znaki. Pierwszy to dwie strzałki, umieszczone jedna pod drugą, wskazujące w dwie różne strony, które oznaczają opakowanie zdatne do wielokrotnego użytku

3. Znak aluminium do recyklingu

znak aluminium

Ten znak informuje, że dane opakowanie zostało stworzone z aluminium które nadaje się do recyklingu.

4. Znak opakowania biodegradowalnego

znak opakowanie biodegradowalne

Ten znak oznacza, że opakowanie jest biodegradowalne i rozkłada się podczas kompostowania. 

5. Numery kodowania materiałów

kodowanie materialow

Często jednak obok tego dobrze znanego symbolu pojawiają się skróty i liczby. Wszystko zaczęło się w roku 1988, kiedy amerykańskie Stowarzyszenie Przemysłu Mas Plastycznych wprowadziło system kodowania polimerów. Oznakowanie przyjęło się i później uzupełniano listę o inne materiały opakowaniowe – metale, papier czy drewno.

System symboli zastosowanego materiału tylko z pozoru skomplikowany, po wczytaniu się w legendę, okazuje się niezwykle prosty. Forma tekstowa zawiera numeryczny kod materiału wraz z jego anglojęzycznym skrótem. Pierwsza siódemka numerów oznacza plastiki. Na przykład znak 01 PET oznacza Politereftalan ETylenu, z którego wykonane są butelki na wodę i napoje. Numery 02, 03, 04 itd. wskazują na inne rodzaje plastiku. Kolejna dziesiątka to baterie – groźne dla środowiska, chemicznie aktywne i trujące, przy których segregacji trzeba zachować szczególną ostrożność.

Dalej numeryczne kody materiałów oznaczają: 20-22 – materiały z włókien celulozy, zdatne do recyklingu i biodegradowalne; 40-41 – metale, czyli stal i aluminium; 50-51 i 60-61 – biomasę, czyli materiały organiczne, takie jak drewno, korek, bawełna i inne tkaniny; 70-72 – różne rodzaje i kolory szkła; 80-85 i 90-98 – czyli najnowsze wyzwania gospodarki odpadami, do których należą materiały wieloskładnikowe, trudne w recyklingu i bardzo uciążliwe dla środowiska.

Polskie prawo dokładnie określa, jak powinny wyglądać znaki zamieszczane na opakowaniach. Symbol zastosowanego materiału musi mieć numeryczny kod materiału i jego skrót literowy. Niepoprawne są zapisy na przykład w których pojawia się trójkąt z samym numerem, bez skrótu materiału. Trójkąt powinien być złożony z trzech strzałek, których groty wskazują kierunek ruchu wskazówek zegara. Poza tym, na każdym opakowaniu, na którym znajduje się symbol zastosowanego materiału, musi również pojawić się symbol przydatności do recyklingu – w Polsce jest to znak strzałki zataczającej okrąg.