Kilka istotnych informacji o elektrośmieciach i dlaczego są tak niebezpieczne!

14 marca 2019 Marek

Co roku rośnie ilość wyrzucanego sprzętu elektrycznego oraz elektronicznego. Niskie ceny i dostępność tego typu sprzętu zachęca do jego ponownego zakupu niż naprawiania, a także wymieniania na nowsze modele. A gdzie wyląduje Twój smartfon, mikser, telewizor czy komputer po zepsuciu albo wymianie?

Jednak należy podkreślić, że elektrośmieci nie występują tylko w gospodarstwach domowych, ale także w instytucjach państwowych, przedsiębiorstwach, szkołach czy szpitalach. Pamiętajmy, że musimy z nimi postępować szczególnie, nie jak ze zwykłymi odpadami! Zachęcamy do lektury naszego artykułu, bo naprawdę warto!     

Elektrośmieci – co kryje się za tym tajemniczym pojęciem? 

Elektrośmieci stanowią zużyty, popsuty, nieużywany czy niepotrzebny sprzęt elektroniczny i elektryczny. Często określane są one także skrótem ZSEE (zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny). Do tej grupy należą m.in.: komputery, drukarki, kserokopiarki, monitory, telewizory, gadżety elektroniczne, lodówki, pralki, tostery, miksery, żelazka, maszyny do szycia, świetlówki, oprawy oświetleniowe, urządzenia klimatyzacyjne, czujniki dymu, termostaty, wiertarki, piły, kosiarki do trawy, urządzenia wentylacyjne, tonery, baterie, a również sprzęt rekreacyjny czy sportowy zawierający elektroniczne części.

Całą listę sprzętów elektronicznych zaliczanych do tej grupy wraz z przykładami można znaleźć w naszym artykule:Nowy podział elektroodpadów ZSEE 2018; 6 grup zużytego sprzętu zamiast 10 .

Szkodliwe substancje w elektrośmieciach  

Elektrośmieci są wyjątkowo szkodliwymi odpadami. Są one złożone z wielu trujących substancji, które zanieczyszczają środowisko naturalne i są zagrożeniem dla zdrowia nie tylko ludzi, ale także zwierząt.

W tego typu odpadach występuje bardzo szkodliwa rtęć powodująca silne zatrucia organizmu. Przykładowo jej znaczna ilość znajduje się w świetlówkach. Innym niebezpiecznym pierwiastkiem jest chrom, którym powlekane są metalowe elementy jako ochrona przed rdzą. Pamiętajmy, że zatrucie chromem jest bardzo niebezpieczne dla układu oddechowego i krążenia. Kolejny niebezpieczny pierwiastek występujący w sprzęcie elektronicznym to ołów, który niszczy szpik kostny. Jest on składnikiem baterii i sprzyja powstawianiu nowotworów.

W lodówkach, urządzeniach chłodniczych, gaśniczych i klimatyzacjach występuje niebezpieczny freon, który niszczy warstwę ozonową ziemi, co skutkuje zwiększaniem się efektu cieplarnianego. Oddziałuje on także na zwiększenie promieniowania UV, które powoduje szybsze starzenie się skóry, choroby nowotworowe czy zaćmę. Z kolei w wydmuchiwanym powietrzu przez drukarki laserowe znajduje się benzen, który ma silne działanie rakotwórcze, a także styren podrażniający błony śluzowe oraz drogi oddechowe.

Przyczyny niskiego recyklingu odpadów elektrycznych    

Niestety ilość elektrośmieci bardzo szybko wzrasta, a rozwiązania w zakresie ich unieszkodliwiania i odzysku są nadal niewystarczające.  W Unii Europejskiej aż 75% odpadów elektronicznych nie zostaje przetwarzana. Dane te naprawdę są przerażające.

Bardzo często nie wiemy, co zrobić ze zużytym sprzętem i magazynujemy go na strychach. Takie działanie opóźniają pozbycie się tych odpadów, a także zmniejsza szansę na ich ponowne wykorzystanie. Ponadto często sprzęt elektryczny ląduje na wysypiskach śmieci albo zostaje pomieszany z innymi odpadami oddawanymi z gospodarstw domowych, przedsiębiorstw czy instytucji publicznych. Musimy pamiętać, że takie działania są niedopuszczalne, a gdy stajemy się ich świadkiem  musimy stanowczo je potępiać.

Odpowiedzialność producentów i importerów

Odpowiedzialność za prawidłowe postępowanie ze zużytym sprzętem elektrycznym i elektronicznym spoczywa nie tylko na użytkownikach, ale także producentach i importerach. Zobowiązani są oni do umieszczenia na opakowaniu sprzętu symbolu przekreślonego kontenera, a także załączenia informacji dotyczącej znajdujących się w nich niebezpiecznych substancjach i wyjaśnienia ich szkodliwości.

Kilka podstawowych zasad   

Wielu z nas błędnie podchodzi do pozbywania się elektrośmieci, co bardzo szkodzi środowisku. Z tego względu warto zapoznać się z kilkoma zasadami:

  1. Wyrzucanie elektrośmieci na nielegalne wysypiska śmieci w lesie czy w rowach jest niedopuszczalne. Odpady te są bardzo szkodliwe dla środowiska.
  2. Elektrośmieci nie można wyrzucać do śmietnika. To nie tylko czynność zagrażająca środowisku naturalnemu, ale także naszemu budżetowi. Kara za takie działanie wynosi 5000 zł.
  3.  Nie magazynujmy niepotrzebnie zużytych elektrośmieci w domu czy w firmie. Nie demontujmy także samodzielnie sprzętu, gdyż w czasie takiego działania mogą być uwalniane substancje zagrażające zdrowiu i środowisku.

Jak więc pozbyć się elektrośmieci z biura i z domu?   

Istnieje kilka sposobów na pozbycie się tego typu odpadów. Elektrośmieci można oddawać do specjalnych punktu ich zbiórki, albo skorzystać z usługi ich odbioru. Takie działanie umożliwi ich unieszkodliwienie i przekazanie do recyklingu. Ponadto czasami sklepy lub hurtownie przyjmują takie sprzęty, podczas zakupu ich nowych odpowiedników.

Inny sposób to skorzystanie z pomocy profesjonalnych firm zajmujących się odbiorem i przetwarzaniem elektrośmieci. Zazwyczaj na takie rozwiązanie decydują się przedsiębiorstwa i instytucje publiczne, ale jest ono kierowane także do gospodarstw domowych. Można skorzystać z bezpośredniego transportu tych odpadów z przedsiębiorstwa czy domu.  Jeżeli zdecydujemy się na taką formę pozbycia się tych odpadów to powinniśmy otrzymać kartę przekazania odpadu, która potwierdza postępowanie z elektrośmieciami zgodnie z prawem. Zachęcamy do skorzystania w tym zakresie z doświadczenia naszej firmy, która działa na terenie województwa wielkopolskiego, ale jest gotowa realizować zlecenia na terenie całego kraju.

Elektrośmieci są coraz bardziej niebezpieczne ze względu na ich nieprawidłowe  unieszkodliwianie. Wielu mieszkańców naszego kraju, ale także przedsiębiorstw i instytucji nie wie, co zrobić z tego typu odpadami i lądują one na śmietnikach czy w pobliskich las. Bardzo ważne jest nieustanne edukowanie społeczeństwa w tym zakresie. Pamiętajmy, że wszyscy jesteśmy odpowiedzialni za środowisko naturalne i nasze zdrowie.

Czytaj też:

Czym jest recykling i jakie są jego rodzaje

Benzyna ze śmieci – to całkiem realne

Recykling w Szwecji! Jak to możliwe, że nie posiadają prawie wysypisk śmieci?